Posts

Showing posts from February, 2025

Fromm over Trumpisme

Image
  Erich Fromm (1900-1980) was een invloedrijke psychoanalyticus en sociaal filosoof uit de Frankfurter Schule, en vanuit zijn persoonlijk existeren analyseerde hij het fascisme vanuit een  psychoanalytisch-sociologische lens. In zijn bekendste werk, "De angst voor vrijheid (1941)”, onderzoekt hij hoe sociaaleconomische omstandigheden en psychologische mechanismen samen kunnen leiden tot autoritaire systemen zoals fascisme of laten we het hier ook Trumpisme noemen.  Ten eerste benadrukt hij de  "Vlucht uit de vrijheid”.  Fromm stelt dat moderne mensen, ondanks hun verlangen naar vrijheid, ook angst ontwikkelen voor de isolatie en verantwoordelijkheid die vrijheid met zich meebrengt. In tijden van crisis (economische instabiliteit, sociale desintegratie) zoeken mensen daarom naar manieren om aan deze "last van vrijheid" te ontsnappen. Een beeld die ook de Poolse socioloog Zygment Baumann nadien maakt in zijn werk zoals de “Vloeibare samenleving”  en “Vloeibar...

Waarom de morele vooruitgang waar Steven Pinker bij zweert bedrog is.

Image
Vooruitgangsoptimisme of het geloof dat de wereld in de loop van de tijd steeds beter wordt, vooral door wetenschap, technologie en rationeel denken. zoals Steven Pinker en Hans Rosling verdedigen strandt in haar eigen optimisme. Vooral het punt dat we als mensen er steeds eer deugdzame en morel wezens worden lijkt van de pot gerukt. Dit is wat Steven Pinker gretig en overtuigd beweert in zijn boeken, zoals The Better Angels of Our Nature en Enlightenment Now , dat de wereld moreel vooruitgaat, met minder geweld, meer mensenrechten en een bredere toepassing van rationeel humanisme.  Hoewel zijn werk goed onderbouwd is met data, riekt in het gunstigste geval naar naïviteit, misschien zelfs naar cynisme en een apologie van de status quo, in het slechtste geval naar een gevaarlijke ideologie, als een slaapliedje voor passagiers op een zinkend schip.  Waar is die vooruitgang tegenwoordig dan eigenlijk te vinden? In een fascistoïde flirt van een autocratisch regime met de etnisch-...